د کرایې د مالیې محاسبه

لنډیز

د کرایې موضوعي مالیه د مالک د کلنۍ مالیې وروستۍ محاسبه نه ده. د ۵۹ مادې له مخې کرایه‌اخیستونکی مالیه له کرایې ګرځوي او ګرځول شوی مبلغ د مالک د مالیاتي مسئولیت مخکېنی تادیه ګڼل کېږي.

د تطبیق ساحه

د سوداګریز فعالیت یا دفتر لپاره کارېدونکو کورونو او ودانیو ته. د «نور موارد» ټاکل قطعي پایله یا صفر مالیه نه تولیدوي؛ له ساحې بهر پیغام ښيي.

د کرایې د مالیې نرخونه

د محاسبې طریقه

مالیه = میاشتنۍ کرایه × اړوند نرخ. دا نرخونه طبقاتي نه دي: د ۱۰۰٬۰۰۱ افغانی کرایې مالیه ۱۵٬۰۰۰٫۱۵ افغانی ده؛ ۱۰٬۰۰۰٫۱۵ نه ده. مالک ته د ورکړې مبلغ = کرایه − مالیه.

د مالیې د ګرځولو مسئول

کرایه‌اخیستونکی مالیه مالک ته له ورکړې مبلغ څخه ګرځوي. ښودل شوی خالص مبلغ یوازې د دې مالیې اغېز رانغاړي؛ نور لګښتونه او قراردادي تعهدات پکې نشته.

د مالک مخکېنی مالیاتي تادیه

د ۵۹ مادې د ۳ فقرې له مخې ګرځول شوې مالیه د مالک د مالیاتي مسئولیت مخکېنی تادیه ده او په کلنۍ سنجش کې مجرا کېږي. دا د مالک وروستۍ مالیه نه ده. د ډیټاکار د تصفیې اپ اوس د کرایې خانه نه لري؛ یوازې په ۱۴۰۵ لارښود کې ټاکلي واردات او لېږد رانغاړي.

غیرنغدي تادیات

د کرایې پر ځای پیسې، اموال، خدمتونه او ګټې او د کرایه‌اخیستونکي د ترمیم، بیارغونې یا ښه کولو لګښتونه په ۵۹ ماده کې راغلي. په داسې قراردادونو کې د مالیې وړ مبلغ ټاکل د تادیاتو د ارزښت څېړنه غواړي؛ اوسنۍ نسخه جلا خانه نه لري.

له واقعي ارزښت څخه ټیټه کرایه

د ۵۹ مادې په اړوندو مواردو کې مالیې وزارت کرایه د بازار له نرخ سره سم ټاکلای شي. محاسب د بازار کرایه نه اټکلوي. د معاملاتو لارښود دفترونه وزارت ته د قرارداد د کاپي د سپارلو مکلفیت هم لري؛ دا مکلفیت فورمول نه بدلوي.

بېلګې

ډالري کرایه

اصلي واحد افغانی دی. د امریکايي ډالر په ټاکلو سره د فورم ټول مبلغونه په ډالر ولیکئ. هر مبلغ د تبادلې په نرخ ضربېږي او محاسبه په افغانی کېږي. د افغانستان بانک د نغدو پېرلو نرخ یوازې د ډالر په ټاکلو ترلاسه کېږي او بدلېدای شي؛ که ترلاسه نه شو، معتبر نرخ په لاس ولیکئ. اصلي پایله په افغانی او ډالري معادل یې لاندې ښودل کېږي. د نن نرخ لازماً د پخوانۍ معاملې مناسب نرخ نه دی.

د پایلې ګردول

مبلغونه تر دوو او د تبادلې نرخ تر شپږو اعشاري رقمونو منل کېږي. محاسبه له ګردولو مخکې کېږي؛ یوازې وروستۍ پایلې تر دوو اعشاري رقمونو ګردېږي. دا د ډیټاکار د پلي کولو قاعده ده.

محدودیتونه او ټکي

دا وسیله د سوداګریزې یا د دفتر کرایې لپاره ده او یوازې لیکل شوی مبلغ محاسبه کوي. غیرنغدي تادیات، د کرایې پر ځای ترمیم او د واقعي ارزښت اختلاف جلا څېړنه غواړي. مالک ته د ورکړې مبلغ یوازې د دې مالیې اغېز ښيي؛ د قرارداد نور تعهدات نه رانغاړي.

سرچینې

د نرخ بنسټ: د ۱۳۸۷ قانون ۵۹ ماده. د متن د مقابلې لپاره؛ دا ژباړه ځان غیررسمي بولي. د رسمي جریدې متن بنسټ دی.

۵۹ ماده د رسمي جریدې په ۸۰ تر ۸۵ مخونو کې ده؛ نرخونه په ۸۱ مخ، مخکېني تادیات او غیرنغدي تادیات په ۸۲ مخ، او د کرایې ارزښت او قرارداد په ۸۳ مخ کې دي.